Wie serveert wanneer in het dubbelspel?

Servicevolgorde en wisselen van servicevak

Wie serveert wanneer in het dubbelspel?

Je speelt een spannende dubbelwedstrijd. Je team wint een punt, je neemt de shuttle en wilt serveren. Maar plots vraagt je partner: "Wacht eens, wie moet er eigenlijk opslaan?"

Het is een herkenbare situatie bij recreatief badminton. Vooral wanneer de rally's elkaar snel opvolgen, is het niet altijd eenvoudig om te onthouden wie aan de beurt is.

Toch is de opslagvolgorde bij het dubbelspel helemaal niet zo ingewikkeld als ze op het eerste gezicht lijkt. Je moet vooral drie basisregels begrijpen:

  • De score bepaalt vanuit welk servicevak je serveert.
  • Je wisselt alleen van servicevak wanneer je als serverend team een punt wint.
  • Wanneer je team de opslag terugwint, serveert de speler die op dat moment in het juiste servicevak staat.

In dit zevende artikel van onze reeks Badminton Tips & Tricks leggen we uit hoe de opslagvolgorde werkt en waarom je in het dubbelspel niet zomaar na ieder punt van plaats wisselt.

1. Eerst even de basis: twee spelers per team

Bij een dubbelwedstrijd staan er vier spelers op het veld: twee spelers per team.

Om de uitleg eenvoudig te houden, geven we hen een naam:

  • Team A: Anna en Bart.
  • Team B: Charlotte en David.

Iedere speler heeft op elk moment een positie in het linker of rechter servicevak van zijn team.

Tijdens de rally mogen de spelers zich uiteraard vrij verplaatsen binnen hun eigen speelhelft.

De linker- en rechterpositie worden opnieuw belangrijk wanneer de volgende opslag moet worden uitgevoerd.

2. De score bepaalt vanwaar je serveert

Net zoals bij het enkelspel bepaalt de score van het serverende team vanuit welk servicevak de opslag moet gebeuren.

  • Even score: de opslag gebeurt vanuit het rechter servicevak.
  • Oneven score: de opslag gebeurt vanuit het linker servicevak.

Een score van 0, 2, 4, 6 of 8 betekent dus dat er vanuit rechts wordt geserveerd.

Bij een score van 1, 3, 5, 7 of 9 gebeurt de opslag vanuit links.

Belangrijk: je kijkt altijd naar de score van het team dat gaat serveren, niet naar de score van de tegenstander.

3. Wie begint met serveren?

Aan het begin van een wedstrijd wordt bepaald welk team als eerste mag serveren.

Het team dat begint, kiest welke speler de eerste opslag uitvoert.

Omdat de score 0-0 is en nul een even getal is, moet die speler vanuit het rechter servicevak serveren.

Het ontvangende team bepaalt welke speler de eerste opslag ontvangt.

Ook die speler staat in het rechter servicevak, bekeken vanuit zijn eigen speelhelft.

Daardoor staan de server en de ontvanger diagonaal tegenover elkaar.

De andere twee spelers staan in hun respectieve andere servicevak.

Let op: tijdens de opslag hoeven de partners niet verplicht naast elkaar te staan. Alleen de server en de ontvanger moeten in hun diagonaal tegenoverliggende servicevakken staan. De partners mogen binnen hun eigen speelhelft een andere positie innemen, zolang ze de server of ontvanger het zicht niet belemmeren.

4. Wat gebeurt er wanneer het serverende team een punt wint?

Stel dat Anna vanuit rechts serveert bij 0-0.

Team A wint de rally.

De score wordt 1-0.

Omdat Team A het punt won terwijl het zelf aan het serveren was, behoudt het team de opslag.

Anna blijft serveren, maar wisselt van servicevak.

Ze serveert nu vanuit links, want de score van haar team is oneven.

Bart wisselt eveneens van servicevak, zodat hij nu rechts staat.

Het ontvangende team verandert niet van servicevak.

Wint Team A ook de volgende rally, dan wordt de score 2-0.

Anna serveert opnieuw, maar nu weer vanuit rechts.

Dezelfde speler blijft dus serveren zolang zijn team rally's wint tijdens de eigen opslagbeurt.

5. Wat gebeurt er wanneer het ontvangende team een punt wint?

Stel dat Anna serveert bij een stand van 2-0, maar Team B wint de rally.

De score wordt 2-1.

Team B krijgt het punt én de opslag.

Omdat Team B nu één punt heeft, moet er vanuit het linker servicevak worden geserveerd.

De speler van Team B die op dat moment in het linker servicevak staat, voert de opslag uit.

Geen van beide teams wisselt op dat moment van servicevak.

Dit is een van de belangrijkste regels om te onthouden.

Wanneer een team de opslag overneemt, verandert de positie van de spelers niet. Alleen het recht om te serveren gaat naar het andere team.

6. Wanneer wisselen de spelers van servicevak?

Dit is waarschijnlijk de belangrijkste regel van het dubbelspel:

Spelers wisselen alleen van servicevak wanneer hun eigen team een punt wint terwijl het aan het serveren is.

Dat betekent:

  • Wint je team een punt tijdens de eigen opslag? Dan wisselen jij en je partner van servicevak.
  • Wint je team een punt terwijl de tegenstander serveert? Dan blijven jullie in hetzelfde servicevak staan.
  • Verliest je team een rally? Dan wisselen jullie niet van servicevak.

Tijdens de rally mag je natuurlijk overal binnen je eigen speelhelft bewegen. De regel gaat over de positie van de spelers bij de volgende opslag.

7. Een volledig voorbeeld met vier spelers

We bekijken nu een concreet wedstrijdverloop.

Team A bestaat uit Anna en Bart. Team B bestaat uit Charlotte en David.

Bij de start staan de spelers als volgt:

  • Anna staat rechts bij Team A.
  • Bart staat links bij Team A.
  • Charlotte staat rechts bij Team B.
  • David staat links bij Team B.

Anna begint met serveren. Charlotte ontvangt de eerste opslag.

Score A-B Wie serveert? Servicevak Wat is er gebeurd?
0-0 Anna Rechts Begin van de wedstrijd.
1-0 Anna Links Team A wint. Anna en Bart wisselen.
2-0 Anna Rechts Team A wint opnieuw. Anna en Bart wisselen.
2-1 David Links Team B wint de opslag. Niemand wisselt.
2-2 David Rechts Team B wint opnieuw. David en Charlotte wisselen.
3-2 Bart Links Team A wint de opslag terug. Niemand wisselt.
4-2 Bart Rechts Team A wint opnieuw. Bart en Anna wisselen.
4-3 Charlotte Links Team B wint de opslag terug. Niemand wisselt.

Merk op dat Anna en Bart allebei aan de beurt kunnen komen om te serveren.

Het is dus niet zo dat één speler van een team de volledige wedstrijd blijft serveren.

Maar ze wisselen ook niet automatisch na iedere opslag van server.

De opslagvolgorde ontstaat vanzelf door de punten die beide teams winnen en de bijbehorende servicevakposities.

8. Waarom serveert je partner soms en jij niet?

Stel dat jij de vorige opslagbeurt van je team hebt uitgevoerd.

Je team verliest vervolgens de opslag. De tegenstander wint enkele punten, waarna jouw team opnieuw een rally wint.

Wie moet nu serveren?

Dat hoeft niet dezelfde speler te zijn als bij de vorige opslagbeurt.

Je kijkt opnieuw naar de score van je team:

  • Is die even? Dan serveert de speler die rechts staat.
  • Is die oneven? Dan serveert de speler die links staat.

Omdat jullie niet van servicevak wisselden terwijl de tegenstander serveerde, kan het nu je partner zijn die aan de beurt is.

Je hoeft dus geen ingewikkelde opslagvolgorde uit het hoofd te leren, zolang je de servicevakposities correct bijhoudt.

9. Wie ontvangt de opslag?

Niet alleen de server ligt vast. Ook de speler die de opslag moet ontvangen, wordt bepaald door het servicevak.

De ontvanger is de speler die diagonaal tegenover de server in het overeenkomstige servicevak staat.

Wanneer de server vanuit rechts serveert, moet de ontvanger in zijn eigen rechter servicevak staan.

Wanneer de server vanuit links serveert, ontvangt de speler in het linker servicevak.

De ontvanger moet de opslag zelf als eerste terugslaan.

Zijn partner mag de shuttle niet onderscheppen voordat de ontvanger hem heeft geraakt.

Gebeurt dat toch, dan is dat een fout en krijgt het serverende team het punt.

Na de correcte terugspeelbal van de ontvanger mogen beide spelers de shuttle spelen.

10. Mag je tijdens de rally van positie wisselen?

Absoluut!

De servicevakken bepalen wie serveert en wie ontvangt, maar ze beperken de spelers niet tijdens de rally.

Zodra de opslag is uitgevoerd, mogen beide spelers vrij bewegen binnen hun eigen speelhelft.

In het dubbelspel gebeurt dat voortdurend.

Bij een aanvallende opstelling staat bijvoorbeeld vaak één speler achteraan en de andere vooraan.

Bij een verdedigende opstelling staan beide spelers doorgaans meer naast elkaar.

Die tactische posities veranderen niets aan de officiële opslagvolgorde.

Voor de volgende opslag keer je terug naar het servicevak dat volgens het wedstrijdverloop bij jou hoort.

11. Wat als iemand vanuit het verkeerde servicevak serveert?

Het gebeurt regelmatig dat spelers zich vergissen van servicevak.

Bijvoorbeeld omdat ze na een rally niet meer weten of ze links of rechts stonden.

Volgens de officiële regels wordt een dergelijke servicevakfout gecorrigeerd zodra de shuttle niet meer in het spel is.

De bestaande score blijft behouden.

Je hoeft dus niet automatisch een punt af te staan of een rally opnieuw te spelen omdat de verkeerde speler heeft geserveerd of iemand in het verkeerde servicevak stond.

Tijdens een recreatieve wedstrijd is het verstandig om de situatie even rustig te bespreken en daarna vanuit de juiste posities verder te spelen.

12. Wat gebeurt er bij het begin van een nieuwe set?

Bij het begin van iedere nieuwe set staat de score opnieuw op 0-0.

Het team dat de vorige set gewonnen heeft, begint met serveren in de volgende set.

Omdat de score 0-0 is, gebeurt de eerste opslag opnieuw vanuit het rechter servicevak.

Het serverende team mag kiezen welke speler de eerste opslag uitvoert.

Het ontvangende team mag kiezen welke speler de eerste opslag ontvangt.

De posities en opslagvolgorde van de vorige set worden dus niet gewoon verdergezet.

13. De meest voorkomende fouten bij de opslagvolgorde

Fout 1: Na ieder punt van servicevak wisselen

Sommige spelers denken dat ze na iedere rally van links naar rechts moeten wisselen.

Dat is niet correct.

Oplossing: wissel alleen wanneer je eigen team een punt wint terwijl het zelf aan het serveren is.

Fout 2: De opslag automatisch aan je partner geven

In sommige recreatieve wedstrijden wordt de opslag na een gewonnen punt automatisch aan de partner gegeven.

Ook dat is niet correct.

Oplossing: dezelfde speler blijft serveren zolang het team tijdens de eigen opslagbeurt punten blijft winnen.

Fout 3: Naar de score van de tegenstander kijken

Een speler ziet dat de tegenstander vijf punten heeft en denkt daarom vanuit links te moeten serveren.

Maar de score van de tegenstander bepaalt jouw servicevak niet.

Oplossing: kijk uitsluitend naar de score van het serverende team.

Fout 4: Denken dat altijd dezelfde speler moet ontvangen

Ook de ontvanger verandert tijdens het wedstrijdverloop.

De speler die diagonaal tegenover de server staat, ontvangt de opslag.

Oplossing: controleer voor iedere opslag wie in het overeenkomstige servicevak staat.

Fout 5: De tactische positie verwarren met het servicevak

Tijdens een rally bewegen spelers voortdurend naar voren, achteren en opzij.

Daardoor eindigen ze soms op een heel andere plaats dan waar ze bij de opslag begonnen.

Oplossing: onthoud je servicevakpositie, niet de plaats waar je de vorige rally eindigde.

14. Een eenvoudige oefening voor vier spelers

Wil je de opslagvolgorde beter begrijpen? Dan kun je dit met vier spelers oefenen zonder zelfs maar een shuttle te slaan.

  1. Verdeel de vier spelers over twee teams.
  2. Laat ieder team één speler rechts en één speler links plaatsnemen.
  3. Begin bij een score van 0-0.
  4. Duid aan welk team de fictieve rally wint.
  5. Pas de score aan en bepaal welk team nu mag serveren.
  6. Controleer of de spelers van servicevak moeten wisselen.
  7. Bepaal wie de volgende server en ontvanger zijn.

Herhaal dit met verschillende opeenvolgende winnaars.

Je zult merken dat de opslagvolgorde al snel logisch wordt wanneer je de drie basisregels toepast.

15. De drie regels die je echt moet onthouden

Vind je al die uitleg nog wat ingewikkeld? Dan volstaan deze drie regels om tijdens de meeste wedstrijden de juiste server te bepalen.

  1. Even = rechts, oneven = links. De score van het serverende team bepaalt het servicevak.
  2. Punt gewonnen tijdens je eigen opslag? Dezelfde speler serveert opnieuw en beide partners wisselen van servicevak.
  3. Opslag teruggewonnen? Niemand wisselt van servicevak. De speler die volgens de nieuwe score in het juiste vak staat, serveert.

Met deze drie regels kun je vrijwel iedere situatie in het dubbelspel oplossen.

Tip van De Molenpluim

Denk bij het dubbelspel niet in een ingewikkelde volgorde van vier spelers. Denk in servicevakken.

Als je weet wie links en rechts staat en je kent de score, dan kun je bepalen wie moet serveren.

Maak je tijdens een recreatieve wedstrijd toch eens een foutje?

Geen probleem. Bespreek de situatie, corrigeer de posities en speel verder.

Badminton draait tenslotte niet alleen om winnen, maar ook om samen plezier te beleven aan de sport.

Wist je dat?

Bij het huidige rallypointsysteem krijgt het team dat een rally wint altijd een punt, ongeacht welk team aan het serveren was.

Vroeger werd in het dubbelspel met een ander opslagsysteem gespeeld, waarbij een team doorgaans twee opeenvolgende opslagbeurten kon hebben: één per speler.

Dat oude systeem zorgde vaak voor extra verwarring.

In het huidige systeem is er per opslagwissel maar één server en krijgt de tegenstander onmiddellijk de opslag wanneer het serverende team een rally verliest.

Meer weten over badminton?

In onze reeks Badminton Tips & Tricks ontdek je stap voor stap de spelregels, technieken en tactische inzichten die je helpen om met nog meer plezier te badmintonnen.

Volgend artikel: De basishouding: hoe sta je klaar?

02

Spelregels en puntentelling

  1. Hoe werkt de puntentelling bij badminton?
  2. De opslagregels: waar moet je staan?
  3. Wat mag wel en niet bij een badmintonopslag?
  4. Wie serveert wanneer in het dubbelspel?
  5. Is die shuttle nu binnen of buiten? binnenkort
  6. De meest voorkomende fouten tijdens een rally binnenkort
  7. Wat gebeurt er bij een let? binnenkort

Alle tips & tricks →